دانشمندان سوییسی موفق به حل یک معمای قدیمی مرغ و تخممرغی درمورد شکلپذیری سیناپسی شدهاند که براساس آن، نورونها حتی در صورت ساکتبودن، در یک فعل و انفعال ارتباطی قرار میگیرند. مطالعه صورتگرفته توسط محققان نشان میدهد، تحریک حسی در ترکیب با سایر فعالیتها- مانند فعالیت موتور- به تقویت اتصالات سیناپسی منجر میشود. یک سلول عصبی که در ارتباط با سایر سلولها از همان نوع قرار دارد، پالسهای الکتریکی ساطع میکند که این پالسها با سیگنالهای دریافتی از سایر سلولهای عصبی ترکیبشده و برای تحریک سیناپس مورد استفاده قرار میگیرند. یادگیری و حافظه توسط مکانیسم تقویت ارتباط سیناپسی فرماندهی میشود. وقتی ما یک تجربه یادگیری را آغاز میکنیم، مغز یک تجربه حسی را به وسیله محرکی دیگر یا شکل خاصی از رفتار با آن مرتبط میکند. نورونهای قشر مخ مسئول اطمینان یافتن از انتقال اطلاعات و سپس تغییر و اصلاح ارتباطات سیناپسی با دیگر نورونها هستند؛ این دقیقا چینشی است که متعاقبا مغز را قادر به بهینهسازی پردازش اطلاعات در زمان ملاقات مجدد سیناپسها و همچنین پیشبینی عواقب آنها میکند. دانشمندان علوم اعصاب در مطالعات خود در زمینه مکانیسمهای سیناپسی، معمولا بهطور مصنوعی پالسهای الکتریکی را در نورونها القا میکنند. این در حالیست که محققان علوم اعصاب پایه در دانشکده پزشکی دانشگاه ژنو یک رویکرد متفاوت را در تلاش برای کشف آنچه بهطور طبیعی در نورونها در زمان دریافت محرک حسی رخ میدهد، انتخاب کردند. آنها پوسته مغزی موشهایی را مورد بررسی قرار دادند که سبیلهای آنها بهطور مکانیکی و بدون پالسهای الکتریکی القای مصنوعی، بارها و بارها تحریک میشد. موشها از سبیلهای خود بهعنوان حسگری برای هدایت و تعامل استفاده میکنند، از اینرو یک عنصر کلیدی برای ادراک در این جوندگان محسوب میشوند.
محققان با مشاهده این محرک طبیعی نشان دادند که محرکهای حسی به تنهایی میتوانند بدون تخلیه نورون توسط پالس الکتریکی مصنوعی یا طبیعی، تقویت سیناپسی طولانیمدت ایجاد کنند. در نتیجه و برخلاف تصورات پیشین، سیناپسها حتی در صورت ساکت بودن نورونهای دخیل در یک محرک، تقویت خواهند شد. علاوه بر آن، اگر تحریک حسی ادامهدار باشد، سیناپسها بهقدری قوی میشوند که متعاقبا نورونها فعال شده و کاملا در شبکه عصبی مشغول خواهند شد. هنگامی که نورون فعال شد، میتواند سیناپسها را در حرکات رو به پیش و پس تقویت کند.
این یافتهها میتوانند معمای «مرغ اول آمد یا تخممرغ» را درمورد مغز حل کند چراکه همه مسیرهای سیناپسی مرتبط با حافظه را به جای تمرکز بر اینکه آیا سیناپس یا نورون به فعالکردن دیگری پرداخته، بررسی میکند. نتایج این مطالعه در مجله Nature منتشر شده است.