ارتشبد حسین فردوست، دوست دوران کودکی محمدرضا پهلوی و رئیس دفتر اطلاعات او، پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران ماند و خاطرات خود از دوران مجالست با شاه، خاندان و دولتمردان رژیم پهلوی را به رشته تحریر درآورد. خاطرات فردوست تحت عنوان «ظهور و سقوط سلطنت پهلوی» منتشر شده است که در این ستون به تناوب برخی را مرور میکنیم.
درباره سازمان بیسیم (2)
متوجه شدم که احتمالاً در همان سفر محمدرضا به انگلیس، که در ملاقات با ملکه و با حضور شاپورجی مسئله «دفتر ویژه اطلاعات» مطرح شد، انگلیسیها سایر طرحهای اطلاعاتی خود را نیز ارائه و محمدرضا پذیرفته بود. از آن زمان سالها بود که «سازمان بیسیم» در ارتباط با رئیس ستاد ارتش ایجاد شده و اکنون به دلایلی مسئولیت آن به دفتر ویژه محول میشود. علت انتقال سازمان بیسیم به «دفتر ویژه اطلاعات» چه بود؟ عوامل متعددی را میتوان برشمرد، از جمله اینکه به علت تغییرات رؤسای ستاد ارتش، طبعاً درجه اختفاء و پنهانکاری سازمان بیسیم کاهش مییافت. انگلیسیها سیستم سازماندهی ساواک را نیز نمیپسندیدند و قرار دادن سازمان تحت مسئولیت رئیس ساواک را مناسب نمیدانستند. در هر دو ارگان (ستاد ارتش و ساواک) احتمال نفوذ مأمورین روس نیز وجود داشت. در نتیجه، انگلیسیها دفتر ویژه را مناسبترین ارگان برای اداره سازمان بیسیم تشخیص دادند، زیرا اولاً من را خوب میشناختند و میپسندیدند و با روحیه من، که با اصول اطلاعاتی انگلیسیها انطباق داشت، آشنایی داشتند و ثانیاً دفتر ویژه ارگانی بود که هیچگاه رئیس آن عوض نمیشد و پنهانکاری در آن در حد اعلی بود. مسلماً در این مورد نیز انتخاب من به پیشنهاد شاپورجی بوده است. همانطور که گفتم، سازمان بیسیم یک سازمان کاملاً مخفی بود که انگلیسیها براساس تجربیات نهضت مقاومت فرانسه به تدوین آییننامه آن پرداخته و در مرحله اول در خاک انگلستان و ایرلند به تشکیل آن دست زده و سپس به ایجاد آن در برخی کشورهای موردنظر پرداختند. این آییننامه چنین بود که در شرایط صلح باید به تدریج خانههای امن در سراسر کشور با پوشش بسیار بالا و در نهایت اختفاء تهیه شود. در هر خانه یک یا دو بیسیم بسیار قوی در جاسازی کاملاً مناسب و غیرقابل کشف مستتر شود. در هر خانه یک بیسیمچی ورزیده با خانوادهاش در پوشش کاملاً موجه سکنی داده شود تا در طول سالها در محیط خود کاملاً جا بیفتد. به تدریج در نقاط معین «دفینه»هایی شامل سکه طلا و اسلحه نیز پنهان شود. پس از اشغال کشور توسط نیروی دشمن، این پایگاههای بیسیم به مراکز واحدهای مخفی ارتش آزادیبخش تبدیل میشود و هر واحد میتواند با دسترسی به دفینهها، که نقشه آن از مراکز اطلاع داده میشود، امکانات مالی و تسلیحاتی خود را تأمین کند و به عملیات پارتیزانی دست زند و در عین حال از طریق بیسیم فعالیت اطلاعاتی بالایی را انجام دهد.