مراسم رونمایی از کتاب «گفتوگوهای سینمایی سیدمحمد بهشتی» فرصتی را پیش آورد که سینماگران دور هم جمع شوند و درباره سینمای دهه 60 و فضایی که در آن زمان داشت صحبت کنند. به گزارش مهر، محمود ارزمند و محمدعلی حیدری در حالی جمعه گذشته، 14آذرماه با حضور تعداد زیادی از سینماگران و چهرههای سیاسی در تالار ساختمان مرکزی فرهنگستان هنر از این کتاب که گردآوری آن را برعهده داشتند رونمایی کردند که علیرضا شجاعنوری کارگردان و بازیگر سینمای ایران، آرش بهشتی مدیر انتشارات روزنه، رخشان بنیاعتماد کارگردان، سعید عقیقی منتقد و پژوهشگر سینما و جواد فریدزاده مدرس و پژوهشگر دانشگاه درباره آنچه در دهه 60 بر سینمای ایران گذشت صحبت کردند.
قهرمان این کتاب بهشتی نیست
آرش بهشتی با تشکر از گردآوران این کتاب گفت: «من فکر میکنم این کتاب بهانهای برای نقب زدن به تجربهای است که یکی از موفقترین تجربههاست و آن هم مدیریت سینمای کشور است. سینمای ایران امروز مبتلا به مشکلات بسیار زیادی است که به نظر من انتشار چنین کتابهایی میتواند در حل مشکلات مبتلا به سینمای ایران نقش موثری را ایفا کند، مشکلاتی که واقعا در این سالها آن را حس کردهایم.» او بیان کرد: «قهرمان این کتاب، سیدمحمد بهشتی نیست بلکه سینمای دهه 60 است که بازخوانی این پروسه شاید بتواند زوایای مختلف و عمیقتری از مشکلات سینمای ایران برای یافتن راهحل را به ما ارایه دهد.»
هدف مشترک سینماگران در دهه 60
رخشان بنیاعتماد کارگردان سینما هم با تأکید بر اینکه به نظر من حتی بیانصافترین منتقدان هم نمیتوانند منکر تبلور و بلوغ سینمای دهه60 باشند که سیدمحمد بهشتی و همکارانش در آن حضور داشتند، بیان کرد: «وقتی از دوران سینمای ایران در دهه 60 صحبت میکنیم، به موقعیتها و شرایطی اعتراف میکنیم که همواره ما را در مظان این سوال قرار داده که مگر در آن دوران چه اتفاقی افتاده که همه از این فضا به نیکی یاد میکنند؟ که من باید بگویم آن دوران نهتنها دوران آسانی بود، بلکه ما از همه لحاظ مشکلات بسیار زیادی داشتیم اما با وجود تمام اختلافنظرها و مسائلی که پیرامون این فضا قرار داشت، گویا دعوا بر سر رسیدن به یک هدف مشترک بود. آن زمان در عین اختلافنظرهایی که بین سینماگران وجود داشت، هدفمان از این فضا دور نبود و از سیاستبازیها و دودوزه بازیها که امروز رواج بسیاری پیدا کرده، دور بودیم.» او اشاره کرد: «وقتی که این متن را ویرایش میکردم، یکبار حواسم به مراسم تودیع سیدمحمد بهشتی در تاریخ پنجم خرداد 1373 معطوف شد و در آنجا دیدم که بهشتی چقدر بیبادی در غبغب و بیهیچ بیرخ کشیدن کارنامه کاریاش از سینماگران خداحافظی کرد. او نه سخنی از چندصد فیلمساز اول کرد و نه اشارهای به چندصد حضور بینالمللی فیلمهای ایران و نه بسیاری از موارد دیگر کرد. چقدر خوب بود که این فیلم ضمیمه انتشار کتاب میشد.» بنیاعتماد دهه 60 را جزو مهمترین سالهای سینما دانست و گفت: «این 10سال به ما نشان داد که درست است که امکانات میتواند نقش تعیینکنندهای داشته باشد، اما چیزهای دیگری نیز وجود دارند که میتوانند فارغ از این امکانات نقش تعیینکنندهای در پربار کردن سینمای کشورمان داشته باشند.»
حاشیهها دامان سینما را گرفتند
سعید عقیقی مدرس، نویسنده و فیلمنامهنویس با گفتن اینکه در فرصت کوتاهی که برای سخنرانی به من داده شده نمیتوانم آنطور که لازم است درباره سینمای دهه 60 صحبت کنم، سخنانش را شروع کرد: «فقط میتوانم یک راهحل به بهانه انتشار کتاب «گفتوگوهای سینمایی» پیشنهاد کنم؛ اینکه بررسی تحقیقی یک دوران نیازمند مدارکی است که به آن سند سالم میگوییم.» او سپس به سینمای دهه 60 پرداخت و گفت: «وقتی که سینمای دهه 60 را دنبال میکنیم یعنی اینکه این سینما در تقویم از سال 62 آغاز و تقریبا تا سالهای 72 ادامه پیدا کرده است و این نوع فاصله در کتاب منتشر شده روشن میکند که جریان مدیریت سینمای ایران در این دهه از سال 70 تا 71 کند شده و عملا بعد از آن به توقف کامل رسیده است. بهطوری که ما بهتبع همین رویکرد، چیزی به نام دهه 70 بهعنوان یک دهه فرهنگی و دهه 80 بهعنوان یک دهه پیگیری فرهنگی نداریم و میتوان گفت بسیاری از موارد به حواشی تبدیل و باعث شده جریان تأثیرگذاری در عرصه سینما اتفاق نیفتد. درواقع این انتقال مفاهیم کلی است که در این سالها به حواشی تبدیل شده و جای جزییات را گرفته است.» اجرای نمایشنامه «یادآوری» نوشته و کار محمد رحمانیان با بازی مهتاب نصیرپور، اشکان خطیبی، غزل شاکری و نوازندگی سامان احتشامی از جمله بخشهای مراسم رونمایی از کتاب «گفتوگوهای سینمایی سیدمحمد بهشتی» بود. محمدرضا عارف، احمد مسجدجامعی، فخرالدین انوار، سیدمحمد بهشتی، داریوش فرهنگ، جهانگیر کوثری، ابراهیم حاتمیکیا، منوچهر شاهسواری، فرشته طائرپور، احمد محیططباطبایی، اسماعیل بنیاردلان، علیرضا زریندست، مهدی صباغزاده، محمد اطبایی، محسن شاهابراهیمی، محمدرضا اصلانی، ابراهیم اثباتی، سعید قطبیزاده، کیوان کثیریان، تورج منصوری، هوشنگ گلمکانی، علیرضا تابش، شادمهر راستین، علیرضا سمیعآذر، مصطفی رزاقکریمی، احمد پورنجاتی، خسرو سینایی و تعداد دیگری از هنرمندان و پژوهشگران از جمله میهمانان ویژه مراسم رونمایی بودند.